Saturday, November 20, 2010

In money we trust

τις τελευταίες μέρες μου έχει σφηνωθεί στο μυαλό, σχεδόν σαν εμμονή, η ιδέα του χρήματος• τι είναι το χρήμα, πως ξεκίνησε και τι ακριβώς συμβολίζει σήμερα;

Είναι γνωστό σε όλους πως τα μεταλλικά νομίσματα ήταν ευρέως διαδεδομένα στην αρχαιότητα επειδή ακριβώς το μέταλλο (σίδηρο/χαλκός κτλ) είχαν πραγματική αξία και χρησίμευαν στην κατασκευή όπλων εν καιρώ πολέμου. Εν καιρώ ειρήνης τα όπλα ήταν σχετικά άχρηστα για τους περισσότερους έτσι τα έλιωναν και έφτιαχναν τα νομίσματα. Μέχρι τότε λοιπόν το χρήμα ήταν πραγματικός πλούτος.

Τα πρώτα χάρτινα νομίσματα εκδόθηκαν από τις τράπεζες ως αποδείξεις για τις καταθέσεις σε χρυσάφι οι πρώτες τράπεζες στην ουσία λειτουργούσαν ως φυλάκια. (η λέξη bank αυτό αρχικά σήμαινε) Η μεταφορά χρυσών ράβδων στις καθημερινές συναλλαγές ήταν α-πρακτική και έτσι οι τραπεζικές αποδείξεις άρχισαν να γίνονται αποδεχτές ως μέσο συναλλαγής. Δεν πήρε καιρό στις τράπεζες να συνειδητοποιήσουν πως μπορούσαν πλέον να δανείσουν αυτές τις αποδείξεις αντί να δανείζουν απευθείας τον χρυσό. και ως εκ τούτου μπορούσαν να δανείσουν (αν χρειαζόταν) και αποδείξεις του αέρα. (banknotes που δεν είχαν πραγματικό αντίκτυπο σε χρυσό)
Το 1816 η μεγάλη Βρετανία τυπώνει τα πρώτα κρατικά νομίσματα τα οποία ήταν συνδεδεμένα με χρυσό. Αν πήγαινες δηλαδή με δέκα αγγλικές λίρες στη τράπεζα μπορούσες να φύγεις από εκεί με χρυσό αξίας 10 λιρών.
Αν ρίξετε μια προσεκτική ματιά σε ένα βρετανικό χαρτονόμισμα θα δείτε και την εξής φράση:
bank of england I promise to pay the bearer on demand the sum of .......

 Σε καιρούς δύσκολους όπου η οικονομία είχε καθοδικούς ρυθμούς (όπερ σημαίνει δεν κινείται αρκετό χρήμα στην αγορά) Οι εκάστοτε κυβερνήσεις με τη σειρά τους δίνοντας εντολή στη κεντρική τράπεζα ξεκίνησαν να τυπώνουν  χρήμα για να "κινήσουν" την αγορά. Κάθε καινούριο νόμισμα που τυπωνόταν έκλεβε λίγο από την αξία των υπολοίπων και όλα άξιζαν το ίδιο. Ολα κυλούσαν ομαλά μέχρι τον καιρό της μεγάλης ύφεσης, το 1928 όπου εν μέσω μιας νύχτας τράπεζες κατέρρευσαν και άνθρωποι έχασαν τα πάντα, η ανεργία στις ΗΠΑ εκτινάχθηκε στο 25% και πολλοί οικονομολόγοι κατηγόρησαν την σύνδεση με το χρυσό ως την αιτία που κατέρρευσε το σύστημα, αφού μοιραία έθετε "ταβάνι" στο όριο της ανάπτυξης. Η μεγάλη ύφεση έληξε με την αποσύνδεση της Αγγλικής λίρας με το Χρυσό και τα μεγάλα κυβερνητικά έργα υποδομής που ανέλαβε το κράτος τα οποία δημιούργησαν νέες θέσεις εργασίας. Στην ανάκαμψη από την μεγάλη ύφεση βοήθησε φυσικά και ο δεύτερος παγκόσμιος πόλεμος. Αλλά αυτό είναι μια άλλη ιστορία.
Ετσι λοιπόν σήμερα αν πάει κανείς στη τράπεζα και ζητήσει χρυσό θα τον συνοδεύσουν ευγενικά στη πόρτα. Οι τράπεζες έχουν εξελιχθεί ως θεσμοί και πλέον επιτελούν ενα πολύ πιο πολύπλοκο ρόλο..

Τι ρόλο ακριβώς;
καταρχάς αν θες χρυσό μπορείς να αγοράσεις ΕΔΩ
η τιμή του χρυσού κυμαίνεται και αυτή αναλόγως του γνωστού κανόνα της προσφοράς και της ζήτησης. Αρα μπορεί να υποστηρίξει κανείς αφού τα λεφτά μας μπορούν να αγοράσουν χρυσό άρα έχουν και πραγματική αξία. Η απάντηση δυστυχώς είναι ΝΑΙ και ΟΧΙ.

Τα λεφτά ανα το παγκόσμιο έχουν αποκτήσει μια ανεξάρτητη υποκειμενική αξία και μια τιμή που είναι συνεχώς μεταβαλλόμενη. Φανταστείτε τη σύγχρονη οικονομική επιστήμη ως ένα τεράστιο παιχνίδι "εδώ παπάς εκεί παπάς που είναι ο παπάς" το σύγχρονο χρήμα δεν είναι τίποτε άλλο από πολλά ανάποδα ποτήρια τα οποία δυνητικά έχουν απο κάτω ένα ΕΛΑΧΙΣΤΟ αριθμό χρυσών νομισμάτων. Κανείς δεν ξέρει αν το δικό του ποτήρι έχει πραγματική αξία και δεν υπάρχει κανένας τρόπος να το μάθει εκτός εάν σταματήσει το παιχνίδι και σηκωθούν ταυτοχρόνως όλα τα ποτήρια. Αν δηλαδή αποφασίσουμε ΟΛΟΙ να αγοράσουμε χρυσάφι ταυτοχρόνως τα λεφτά μας θα έχουν αξία ως ότου υπάρχει διαθέσιμο χρυσάφι προς πώληση όσοι προλάβουν να αγοράσουν τα λεφτά τους "δούλεψαν", όσοι δεν πρόλαβαν τα λεφτά τους θα είναι άχρηστα κωλόχαρτα.
Φυσικά θεωρητικά ποτέ δεν θα γίνει κάτι τέτοιο και πάνω σε αυτό το δεδομένο έχει στηθεί όλο αυτό το παιχνίδι, διότι στη τελική τι άλλο να το χαρακτηρίσει κανείς;

Πάνω σε αυτή τη λογική -στο δεδομένο δηλαδή πως το χρήμα έχει  αποκτήσει σχετική αξία- οι τράπεζες μπορούν να δημιουργούν ακόμη περισσότερο χρήμα από αέρα και έχει αναχθεί σε επιστήμη αυτή ακριβώς η δημιουργία χρήματος από το απόλυτο τίποτα. Απειρα βραβεία Νόμπελ έχουν δοθεί σε ανθρώπους που μηχανεύτηκαν νέους τρόπους να "παραχθεί" χρήμα. Ως εκ τούτου σημερα το 80% των χρημάτων είναι σε ηλεκτρονική μορφή και λιγότερο από το υπόλοιπο 20% είναι τυπωμένο σε χαρτί. Και από αυτό που είναι τυπωμένο σε χαρτί  μόνο το 1/10 μπορεί να αρκέσει για να αγοράσει όλο το χρυσάφι του πλανήτη.

Δηλαδή:

100% g  =  20%Wm/10

και αυτό στη καλύτερη περίπτωση. Διότι στη πραγματικότητα ΚΑΝΕΙΣ δεν ξέρει.

Οι τράπεζες σύμφωνα με τους συντηρητικούς "τραπεζικούς νόμους" ήταν υπόχρεες να κρατάνε ως απόθεμα το λιγότερο 10% των χρημάτων που εμπορεύονται. δηλαδή: κάθε 1 ευρώ που έχει η τράπεζα (απο καταθέσεις) μπορεί να το δανείσει μέχρι και 10 φορές (με τόκο) δηλαδή: το ηλεκτρονικό χρήμα είναι συνδεδεμένο με το πραγματικό χρήμα όπως το πραγματικό χρήμα ήταν συνδεδεμένο με το χρυσό. 

Στη δεκαετία του 80 όμως *και εδώ χαλάει και η εξίσωση του χρυσού ξεκίνησαν να άρονται οι περιορισμοί για τις τράπεζες και ξεκίνησε στην ουσία ένα παιχνίδι πόκερ χωρίς ανώτατο ποσό πονταρίσματος.

Ως γνωστό για όσους παίζουν πόκερ αυτό συνήθως ευνοεί αυτούς με το μεγάλο pod και όχι αυτούς που μπλοφάρουν.

Δείτε λοιπόν αυτή την απλή στατιστική εξίσωση: To 1979 το 1% του πληθυσμού κατείχε το 24% Το 2008 το 1% του πληθυσμού κατείχε το 40% του πλούτου, σήμερα το 1% κατέχει το 50% του πλούτου. Οπως μπορεί να καταλάβει κανείς μετά το "deregulation" την αφαίρεση δηλαδή της κρατικής επιτήρησης αυτού του ελάχιστου 1/10 οι πλούσιοι ως δια μαγείας έγιναν πλουσιότεροι με καμπύλη γεωμετρικής προόδου. Το πιο ενδιαφέρον όμως στατιστικό στοιχείο είναι το γεγονός πως τα 4/5 του νέου πλούτου που δημιουργήθηκε (μέσω της δημιουργικής στατιστικής που εξηγήσαμε πιο πάνω) πήγε ξανά στο πρώτο 1%. Με λίγα λόγια αυστηρά στατιστικά μιλώντας αν γεννήθηκες πλούσιος το πιο πιθανόν είναι να γίνεις ακόμη πιο πλούσιος χωρίς να κάνεις απολύτως τίποτα, και αν γεννήθηκες φτωχός πιο πιο πιθανόν είναι να γίνεις ακόμη φτωχότερος όσο και να "προσπαθήσεις".
 Η κυβέρνηση σε τέτοιες περιπτώσεις είναι αναγκασμένη να αυξήσει τις κρατικές δαπάνες και να ρίξει περισσότερο χρήμα στην αγορά (αφού όλο το χρήμα πήγε στους πλούσιους) δίνοντας έτσι εντολή στη κεντρική τράπεζα να τυπώσει χρήματα τα οποία αφού πλέον δεν μπορεί να δημιουργήσει με την υποτίμηση τα δημιουργεί με το δημόσιο χρέος (εδώ είναι και η ανωμαλία της ΕΕ που εκτέθηκε λόγω της κρίσης και πιθανότατα να την οδηγήσει και στη καταστροφή.
Το πρόβλημα όμως είναι πως οι πολιτικοί άρχοντες ξέχασαν να  κλείσουν την τρύπα της βάρκας. Το πρόβλημα που οδήγησε στην "οικονομική κρίση" εξ αρχής! -> βλέπε "πλούτος που μαζεύτηκε στα χέρια των πλουσίων και δεν υπάρχει πλέον άλλο χρήμα για να κινήσει την αγορά".
Χρήμα λοιπόν στην Ευρώπη από το κράτος δημιουργείται πλέον μόνο με χρέος. Και η κρίση προστάζει τη δημιουργία χρήματος. Οι τράπεζες από την άλλη μπορούν ακόμη να δημιουργήσουν ρισκάροντας χρήμα πρακτικά από το απόλυτο τίποτα. Για να το πράξουν όμως πρέπει να σβήσουν τα παλιά χρέη, που δεν απέδωσαν και οδήγησαν στην "κρίση των τραπεζών" Βλέπε => "δανείσαμε(συμμετείχαμε σε δεξαμενή δανεισμού) χωρίς να μπορούμε να εγγυηθούμε τις καταθέσεις μας και στο τέλος μας μείνανε τα χρέη". Στην περίπτωση της Ιρλανδίας οι Τράπεζες της επεκτάθηκαν τόσο πολύ λόγω του Ευρώ σε σημείο που η χώρα να μην μπορεί να "καλύψει" (αν χρειαστεί) τις παγκόσμιες πλέον τράπεζες με το παγκόσμιο χρέος. Ξανά: όταν λέμε "καλύψει" εννοούμε να πληρώσει ο φορολογούμενος τα δάνεια υψηλού ρίσκου που έδωσαν οι τράπεζες και δεν απέδωσαν. Σημείωση: Η τράπεζα στην ουσία όταν δανείζει δεν δίνει ήδη υπάρχων χρήμα, διότι αυτό είναι πολύ πιο ελάχιστο από την ζήτηση για δάνεια. Στην ουσία "δημιουργεί" το χρήμα ή καλύτερα το "ενεργοποιεί", το παίρνει ωραίο και κολλαριστό και το ρίχνει στην αγορά. Το κέρδος *νέο χρήμα για την τράπεζα δημιουργείται αυτόματα όχι μόνο από τον ΤΟΚΟ αλλά και από το ίδιο το χρήμα που τίθεται σε λειτουργία την ώρα του δανεισμού από την υποχρέωση του πελάτη να ξεχρεώσει. Δανείζεστε δηλαδή το απόλυτο τίποτα και όταν το ξεχρεώσετε τότε αυτό γίνεται χρήμα=κέρδος* ο τόκος είναι το κερασάκι στη τούρτα. Γιαυτό όταν ακούμε κέρδη των τραπεζών στην ουσία ο αριθμός που βλέπουμε αντιπροσωπεύει τον όγκο εργασίας της τράπεζας.

Οταν έγραψα το Ευρώπη Ευχή η Κατάρα πολλοί ήταν αυτοί οι εραστές της ιδέας για τους "άσωτους έλληνες" με τους πολλούς δημόσιους υπαλλήλους και την κακή οικονομία τις κρατικές δαπάνες κτλ κτλ. Που μου επιτέθηκαν με email  πιστεύοντας ως θέσφατο αυτά που ακούμε όλη μέρα και όλη νύχτα ότι τάχατες η Ελλάδα χρεοκόπησε λόγω των κακών δημοσίων υπαλλήλων κτλ. και δέχθηκα κρητική επειδή υποστήριξα πως ο πραγματικός λόγος της καταστροφής και της χρεοκοπίας ήταν εντελώς διαφορετικός.
Σίγουρα όλα αυτά που λένε για την Ελλάδα έχουν μια  πολύ σοβαρή βάση και μια μεγάλη δόση αλήθειας, σίγουρα ένα κράτος πρέπει να έχει ισολογισμένο προϋπολογισμό.  Δεν είνιαι όμως τόσο απλά τα πράγματα στο παραμύθι και εθετα ως παράδειγμα την περίπτωση της Ισλανδίας. Μιας χώρας πρότυπο δημοσιονομικού προγραμματισμού, μιας χώρας απεξαρτημένης από το πετρέλαιο. To 2007 είχε ανακηρυχθεί μάλιστα ως η 3η πλουσιότερη χώρα σε κατα κεφαλη εισόδημα! Που ξαφνικά μέσα σε μια νύχτα.. καταστροφή - λοιμός - χρεοκοπία! Πολλοί ισχυρίστηκαν πως "άμα ήταν στο Ευρώ θα την γλίτωνε"
Ομως να που ήρθε και το ΠΑΝΟΜΟΙΟΤΥΠΟ παράδειγμα της Ιρλανδίας η οποία ΕΙΝΑΙ μέσα στο Ευρώ. Μια χώρα ΞΑΝΑ πρότυπο νοικοκυρεμένων δημοσιονομικών ΧΩΡΙΣ δημόσιο χρέος η μοναδική χώρα της Ευρώπης εκτός επιτήρησης μέσα σε μια νύκτα χρεοκοπεί και εισέρχεται στο Διεθνές ΝΤ..
Γιατί;;

Διότι  "υποχρεούται"  να "ξελασπώσει" τις τράπεζες -> τις παγκόσμιες "ιρλανδικές" τράπεζες. Απλά και μόνο επειδή εδράζονται στην Ιρλανδία.
Και η Αγγλία το έπραξε, και οι ΗΠΑ, όλα τα καλά κορόιδα ξεχρέωσαν τις τράπεζες απλά και μόνο για να μην καταρρεύσει σαν πύργος από χαρτιά το παγκόσμιο οικονομικό ψέμα.


ΓΙΑΤΙ;
Γιατί οι πολιτικοί αποδέχονται το ξεχρέωμα των τραπεζών και τη μεταφορά του χρέους τους στο φορολογούμενο;

Υπάρχουν πολλοί λόγοι.

Αυτό που γίνεται τώρα είναι μια μεταφορά στο πρότυπο του 1/10. Δηλαδή 1 ευρώ κατάθεσεων η τράπεζα να μπορεί να το δανείσει ΜΟΝΟ 10 - 15 φορές και όχι περισσότερο. Οσες τράπεζες έχουν δανείσει περισσότερες φορές αυτό το ευρώ χρειάζονται και μια ανάλογη "ενεση ρευστού" για να ισοσκελίσουν τους δανεισμούς τους. Το ίδιο και οι τράπεζες που δεν πήραν τα λεφτά από τους δανειστές και πήραν σπίτια στην Αμερική ή την Ισπανία που δεν μπορούν πλέον να πουλήσουν διότι έσκασε η φούσκα και το σπίτι αξίζει τα μισά όλα αυτά ήταν μαζεμένος αχταρμάς σε ομόλογα που διακινήθηκαν (μεθοδευμένα?) σε όλο τον κόσμο.
*αν θυμάστε πριν μερικά χρόνια ο Κύριος Βγενόπουλος ήθελε να μεταφέρει ρευστό από την Κυπριακή αγορά στην Ελληνική. 
Τώρα μπορείτε να καταλάβετε γιατί το έκανε.

Τι θα γίνει αν μια χώρα αρνηθεί να ξεχρεώσει τις τράπεζες;

Το σύστημα δεν θα καταρρεύσει.
Οι καταθέτες όμως θα χάσουν ΟΛΑ τα λεφτά τους 
και οι τράπεζες αυτές θα κηρύξουν πτώχευση και θα ανοίξουν υπο νέα διεύθυνση.

Γιατί να μην δώσει το κράτος αυτά τα λεφτά στο ΛΑΟ και όχι στις τράπεζες;
Διότι τα λεφτά αυτά θα είναι ΤΟΥΛΑΧΙΣΤΟ ΔΕΚΑΠΛΑΣΙΑ αν βγουν στη πραγματική αγορά.
Το κράτος θα έπρεπε να πληρώσει δηλαδή τουλάχιστο δέκα φορές περισσότερα λεφτά για να "ξεχρεώσει" τα χρέη του Λαού και στην ουσία δεν θα ξεχρέωνε τπτ αφού το κράτος = φορολογούμενος.

Τι θα έπρεπε να γίνει;
Κατ' εμένα δεν θα έπρεπε να υπάρχουν πλέον Ιρλανδικές/Γερμανικές/κυπριακές Τράπεζες αλλά μονάχα Ευρωπαικές, το ξεχρέωμα τους θα έπρεπε να χρεωθεί στο δημόσιο χρέος της ΕΕ και όχι της Ιρλανδίας/Κύπρου/Ελλάδας. Απο τη στιγμή που έχεις κοινό νόμισμα και κοινά προνόμια έχεις και κοινές ευθύνες. Μετά από αυτή τη φαρσοκωμωδία το Ευρώ ουσιαστικά δεν υφίστατε πλεόν.

Υπάρχει περίπτωση ποτέ οι άνθρωποι να ξεφύγουν από το Δημόσιο ή ατομικό Χρέος;

Οχι, στα μοντέρνα οικονομικά Χρέος = Χρήμα το χρήμα παράγεται από το χρέος και αν θεωρητικά όλοι ξεχρεώσουμε στην ουσία δεν θα υπάρχει χρήμα και το 1% θα κατέχει το 100% του πλούτου.
Ομως από την άλλη δεν υπάρχει και εναλλακτική! το μοντέλο προς τα εκεί βαδίζει, οι πλούσιοι γίνονται πλουσιότεροι χωρίς να κάνουν απολύτως τίποτε απλά και μόνο λόγω του συστήματος και οι φτωχοί όσο και αν αγωνιστούν τα παιδιά τους θα πεθάνουν φτωχότερα.  Εκτός και αν γίνουν Pop star ή κάτι παρόμοιο.. Και όλα αυτά σε συνυφασμό με την αύξηση του πληθυσμού και τη μείωση του πετρελαίου είναι πλέον λίγο άξιο απορίας πως στο διάολο εξακολουθεί να στέκει όρθιο ακόμα αυτό το παγκόσμιο οικονομικό οικοδόμημα..

Από τη μία είναι παράξενο, από την άλλη... ίσως να ακούμε το κύκνειο άσμα.

Φανταστείτε το όλο σχήμα σαν ένα τεράστιο παιχνίδι με μουσικές καρέκλες
Οσο παίζει η μουσική όλοι είναι χαρούμενοι..

Το 2008 όμως το 1% του πληθυσμού κατείχε το 40% του πλούτου, σήμερα το 1% κατέχει το 50% του πλούτου.. μιλάμε για ΡΑΓΔΑΙΑ μεταβολή και αυτοί *το 1% έχουν επενδύσεις σε χρυσό και οπουδήποτε αλλού θέλεις.. Είναι ουσιαστικά έξω απο το παιχνίδι και απολαμβάνουν τις καρέκλες τους.
Οι υπόλοιποι.. όλοι εμείς.. ζούμε απλά μέσα σε μια ανωμαλία που αν κάποτε σταματήσει η μουσική δεν θα έχουμε απολύτως τίποτε. Τίποτε παρα μόνο το σπίτι μας, το δέντρο στον κήπο μας και το νερό του ποταμού.

2 comments:

osr said...

κυριάκο τον τελευταίο καιρό εδιαπίστωσα μια θετική μετατόπιση σου αφού βλέπω μια τεραστίων διαστάσεων αλλαγή όχι μονο στην θεματολογία αλλά στον τρόπο προσέγγισης των θεμάτων και το πιο σημαντικό στα συμπεράσματα σου σε σχέση με τούτα τα θεματα
πολλά σημαντικό τζαι συνέχισε

μια παρατήρηση μόνο στο κείμενο σου σε σχέση με το ερώτημα που βάζεις:

"Τι θα έπρεπε να γίνει;
Κατ' εμένα δεν θα έπρεπε να υπάρχουν πλέον Ιρλανδικές/Γερμανικές/κυπριακές Τράπεζες αλλά μονάχα Ευρωπαικές, το ξεχρέωμα τους θα έπρεπε να χρεωθεί στο δημόσιο χρέος της ΕΕ και όχι της Ιρλανδίας/Κύπρου/Ελλάδας. Απο τη στιγμή που έχεις κοινό νόμισμα και κοινά προνόμια έχεις και κοινές ευθύνες. Μετά από αυτή τη φαρσοκωμωδία το Ευρώ ουσιαστικά δεν υφίστατε πλεόν."



το μέγεθος των ΗΠΑ είναι σχεδόν το ίδιο με το μέγεθος όλων των κρατών της ΕΕ και οι ηπα είναι ένα κράτος με ένα δημόσιο χρέος

ε και;;;;; πάρακατω; τι θα γινόταν δηλαδή αν το δημόσιο χρέος ήταν της ΕΕ ως ενιαίος χώρος και όχι σπαστά σε καθε κράτος μέλος;


στις ηπα υπάρχουν 40 εκατομύρια άνθρωποι που ζουν σε συνθήκες εξαθλίωσης

άρα και να γίνει αυτό που λες τίποτα δεν θα αλλάξει φυσικά αφού το σύστημα αυτό το άθλιο παραμένει

άρα κάτι άλλο πρέπει να γίνει

kyriakos said...

Ανέκαθεν πίστευα πως το υπάρχων σύστημα δεν είναι και το καλύτερο, ανέκαθεν έγραφα για τις παραδοξότητες, και ονειρευόμουν κάτι καλύτερο, μεγάλωσα άλλωστε σε αριστερή οικογένεια, εστίαζα όμως στα θετικά κ έλεγα πως το Χρήμα είναι η πηγή όλων των Κακών αλλά και όλων των "Καλών" διότι κάποτε αποφασίζεις να πορευτείς. Τον τελευταίο καιρό νομίζω έχουν υπερκεραστεί τα "καλά", είμαστε και επίσημα σε κατάσταση απελπισίας.

Οι αριθμοί που βάζω δεν είναι θεωρίες συνωμοσίας (50% στο 1%) είναι απο άρθρα του economist είναι η σημερινή πραγματικότητα.

Είναι πλέον προφανές πως το υπάρχων παγκόσμιο μοντέλο χρειάζεται τεράστια ποσότητα ρευστού για να επαναλειτουργήσει επειδή ο πλούτος έχει καταλήξει στη κορυφή της πυραμίδας και νέο ρευστό μπορεί να παραχθεί μόνο από το ΔΗΜΟΣΙΟ ΧΡΕΟΣ είναι απλά θέμα χρόνου να μην υπάρξει άλλος άνθρωπος πρόθυμος να πάρει δάνειο και να μπορεί να το ξεχρεώσει. Είναι θέμα χρόνου τα πάντα να παραλύσουν.

Εναλλακτική δεν υπάρχει όμως φίλε μου φάε ως που μπόρεις..

Στην απάντηση του τι θα γινόταν αν η εισήγηση μου (που δεν είναι δική μου) εφαρμοζόταν;
Η μηχανή θα μπορούσε να επισκευαστεί προσωρινά και να ξαναδουλέψει. Και όταν θα ρθεί η ώρα να χαλάσει (που όπως φαίνεται στα επόμενα 50 χρόνια σίγουρα θα ρθεί αυτή η ώρα, τουλάχιστο θα έχει προχωρήσει η τεχνολογία και ΙΣΩΣ λέω ΙΣΩΣ να έχουμε μια ελπίδα να σωθούμε από αυτή. Επιπλέον όταν θα καταρρεύσει θα καταρρεύσει ως σύνολο όχι αποσπασματικά όπως τώρα (ελλάδα Ιρλανδία Κύπρος Πορτογαλία Ισπανία Ιταλία Γαλλία Γερμανία Βέλγιο). Στον δρόμο που χαράζει η Γερμανία (η εξαγωγική δύναμη) θα καταστραφούμε εμείς θα ζήσουν αυτοί για άλλα 50 χρόνια με τα κέρδη των οτομομπίλ τους. και μετά θα καταστραφούν αυτοί.. αν δεν γίνει πρώτα πόλεμος.